Xorijiy aksiya, obligatsiya va ETF’lar mahalliy brokerlar orqali: NAPP qoidalarni tasdiqladi, faqat malakali investorlar savdo qila oladi

Xorijiy aksiya, obligatsiya va ETF’lar mahalliy brokerlar orqali: NAPP qoidalarni tasdiqladi, faqat malakali investorlar savdo qila oladi

O‘zbekistonda xorijiy aksiya, obligatsiya va ETF’larni mahalliy brokerlar orqali sotib olish mumkin bo‘ladi. Istiqbolli loyihalar milliy agentligi (NAPP) kapital bozoridagi «tartibga solish sinov maydonchasi» doirasida xorijiy qimmatli qog‘ozlar muomalasi tartibi to‘g‘risidagi nizomni tasdiqladi. Unga faqat malakali investorlar kira oladi.

Nizom 2026-yil 12-noyabrda kuchga kirdi. Hujjat raqami manbalarda ko‘rsatilmagan. Ruxsat etilgan qimmatli qog‘ozlarning to‘liq ro‘yxatini NAPP hali e’lon qilishi kerak.

Nimalarni sotib olish mumkin

  • xorijiy fond indekslariga kiruvchi aksiyalar;
  • xorijiy kompaniyalar va davlatlarning obligatsiyalari;
  • ETF’lar va indeks fondlarining pay’lari;
  • xorijiy kompaniyalarning depozitar tilxatlari.

Faqat NAPP’ning maxsus reestridagi qimmatli qog‘ozlar bilan savdo qilish mumkin. Shartlardan biri: ular savdo qilinadigan maydonda qimmatli qog‘ozlarning umumiy kapitallashuvi kamida $1 trln bo‘lishi kerak.

Cheklovlar va mijozlar himoyasi

  • qarz mablag‘lari hisobiga sotib olish taqiqlanadi;
  • yuridik shaxslar konvertatsiya orqali olingan valyutadan foydalana olmaydi, ammo o‘zining eksport valyuta tushumi va boshqa qonuniy manbalardagi mablag‘larni yo‘naltirishi mumkin;
  • broker mablag‘ni yechib olish topshirig‘ini uch bank kuni ichida bajarishi shart;
  • NAPP qimmatli qog‘ozni ruxsat etish bo‘yicha arizani 10 ish kuni ichida ko‘rib chiqadi; hajmlar Markaziy bank bilan kelishiladi;
  • birja va vositachilar har oy, 5-sanagacha NAPP’ga hisobot beradi.

Amalda bu nimani anglatadi. Oddiy xususiy investor uchun kirish darhol ochilmaydi: avval brokerdan malakali investor maqomini olish kerak. Mezonlar (aktivlar, tajriba, ta’lim yoki sertifikatlar bo‘yicha) nizom va broker qoidalariga bog‘liq, shuning uchun hisob ochishdan oldin ularni aniqlashtiring. Tadbirkorlar shuni yodda tutsin: so‘mni konvertatsiya qilib olingan valyutaga xorijiy qimmatli qog‘ozlar sotib olib bo‘lmaydi. NAPP qimmatli qog‘ozlar reestrini e’lon qilmaguncha savdo qilinadigan narsa yo‘q, uning e’lon qilinishini kuzatib boring.

Foto: Solijonovm1996, Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0)

Boshqa yangiliklar
Yurist bilan maslahat uchun ariza qoldiring
Mutaxassisimiz siz bilan tez orada bogʻlanadi.