
Vazirlar Mahkamasi texnogen xususiyatdagi favqulodda vaziyatlar oqibatida aholiga yetkazilgan zararni baholash va qoplash tartibini tasdiqladi. Halok bo‘lganlar oilalariga 500 BHMgacha (220 mln so‘m), jabrlanganlarga esa 200 BHMgacha bir martalik moddiy yordam beriladi.
606-son qaror 2026-yil 3-noyabrda qabul qilingan va 2026-yil 4-noyabrdan amal qiladi. Qaror bilan texnogen favqulodda vaziyatlar natijasida aholiga yetkazilgan zararni baholash va qoplash tartibi to‘g‘risidagi Nizom tasdiqlangan.
Bir martalik moddiy yordam miqdorlari eng yuqori chegara hisoblanadi:
Mablag‘ favqulodda vaziyatda aybi aniqlangan tashkilotlar va mansabdor shaxslardan undiriladi. Sud aybdorlarni aniqlamaguncha yoki aybdorlar zararni belgilangan muddatda qoplay olmasa, to‘lov hokimlik huzuridagi zararni qoplash mahalliy jamg‘armasi hisobidan amalga oshiriladi.
Zararni komissiya baholaydi: respublika va transchegaraviy favqulodda vaziyatlarda — hukumat komissiyasi, hududiy va mahalliy vaziyatlarda — hududiy komissiyalar. Yordam viloyat yoki Toshkent shahar hokimining (Qoraqalpog‘istonda — Vazirlar Kengashi Raisining) komissiya dalolatnomasi asosidagi qarori bilan beriladi.
Belgilangan shakldagi ariza favqulodda vaziyat sodir bo‘lganidan keyin 30 kun ichida komissiyaga topshiriladi. Arizada zarar haqidagi ma’lumotlar va manzilda istiqomat qiluvchi barcha shaxslar ko‘rsatiladi.
Nizom quyidagi hollarda qo‘llanilmaydi:
Amalda bu nimani anglatadi. Agar siz yoki yaqinlaringiz texnogen avariya, portlash yoki yong‘in oqibatida jabr ko‘rgan bo‘lsangiz, murojaat qilishni kechiktirmang: ariza 30 kun ichida komissiyaga topshirilishi kerak. Ko‘rsatilgan summalar eng yuqori chegara bo‘lib, aniq miqdorni komissiya belgilaydi. To‘lov sud jarayoni tugashiga bog‘liq emas: aybdorlar aniqlanguncha mablag‘ mahalliy jamg‘armadan to‘lanishi mumkin. Mulk egalari istisnolarni yodda tutishi kerak — yuk ko‘taruvchi konstruksiyalarni o‘zboshimchalik bilan o‘zgartirish va xavfsizlik qoidalarini buzish yordam olish huquqini yo‘qotishga olib keladi.
Foto: Ibrahim Rustamov, Wikimedia Commons (CC BY 2.5)